|
CHMIELEWO
Chmielewo
należy do najstarszych wsi w ziemi nurskiej. Historycy przypuszczają, iż w
drugiej połowie XII wieku książęta mazowieccy nadali biskupom płockim wielkie
obszary ziemi w tej część Mazowsza. Były to jeszcze ziemie nie zamieszkałe i
biskupi przystąpili do zakładania nowych wsi.
Te nowe osady są notowane w potwierdzeniu stanu posiadania biskupstwa
płockiego, które wydał Konrad I Mazowiecki w pierwszej połowie XIII wieku
(około 1239 roku). W tymże dokumencie, zachowanym do dziś, wspomina się w tej
okolicy: Wrone (dziś Andrzejewo), Jasienicę, Łętownicę oraz właśnie Chmielewo (Chmelewo).
Tak,
więc była to wieś kościelna, która powstała na przełomie XI i XIII wieku, co
czyni ją jedną z najstarszych miejscowości w dawnej ziemi nurskiej.
Biskupi
płoccy byli dobrymi gospodarzami, należące do nich wsie należały do dużych i
bogatych osiedli. Niestety nie były dotąd publikowane wizytacje dóbr biskupich,
więc nie pozostało wiele szczegółów je opisujących. Nieco informacji dostarcza
spis podatkowy z 1578 roku z którego dowiadujemy się, iż była to duża osada
licząca 14 włók ziemi. Oprócz kmieci, mieszkało tu również 4 zagrodników. Jedną
włókę ziemi uprawiało najczęściej 2 rodziny, co daje w tej wsi około 30 rodzin
chłopskich.
Chmielewo
było częścią dóbr biskupich prawie do końca XVIII wieku. W 1795 roku nastąpił
III rozbiór Polski. Te tereny zostały przejęte przez Prusy. Zmieniło to status
wsi kościelnych. Władze pruskie likwidowały własność kościelną, która była
znacjonalizowana. W 1798 roku dobra biskupów płockich przeszły na własność
rządu. Okoliczne wsie stały się Dobrami Ekonomicznymi Jasienica. W 1807 roku te
dobra państwowe przejął rząd Księstwa Warszawskiego, a następnie Królestwa
Polskiego, zarządzała nimi Komisja Skarbu. W 1818 roku władze utworzyły rządową
Ekonomię Jasienicką, sprowadzono tu niemieckich osadników. Ziemię oddawano też
w dzierżawę „zasłużonym” Rosjanom.
W
początkach XIX wieku Chmielewo było całkiem sporą miejscowością, w 1827 roku
było w tej wsi rządowej 27 domów i 189
mieszkańców.
Wsie rządowe
często oddawano w dzierżawę rosyjskim oficerom w uznaniu zasług. Chmielewo,
Jasienica i inne wsie były w końcu XIX wieku użytkowane przez generała Kostangę.
Według danych
na rok 1880 było tu 24 domy, 314 mieszkańców, 821 mórg ziemi należącej do
miejscowych chłopów oraz 30 mórg łąk. Folwark użytkowany przez Rosjan liczył
200 mórg ziemi ornej i 36 mórg łąk.
W
okresie międzywojennym miejscowość
dzieliła się na wieś i folwark. W sumie było tu 53 domy i 365
mieszkańców. Wieś i folwark należały do gminy Jasienica.
W
połowie września 1939 roku te okolice zostały zajęte przez Niemców, w dwa
tygodnie później na mocy porozumień niemiecko-rosyjskich te obszary przejęli
Rosjanie. W X 1939 roku przeprowadzono wybory do Rady Najwyższej ZSRR. Wybory zostały
sfałszowane, jednak władza bardzo dokładnie przyglądała się kartkom do
głosowania i skrupulatnie śledziła wszelkie nie prawomyślne dopiski. Na kartach
zapisywano takie hasła jak: „Precz ze Stalinem, niech żyje Polska”, „Precz z
czerwoną nędzą”, „Głosuje bo zmuszają” i inne. W raporcie z tych terenów
zanotowano, że w miejscowości Chmielewo ktoś wrzucił do urny kartkę z napisem
„Niech żyje Polska”.
Z danych na dzień 31 grudnia 2007 roku zameldowanych jest tu 373 mieszkańców.
|