|
STARA ZŁOTORIA
Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego z
1895 roku zapisał przy opisie tej miejscowości: Jest to starożytna osada,
założona na obszarach leśnych powiatu nurskiego, nadanych biskupom płockim. Wbrew
temu, co pisze Słownik Geograficzny nie jest to osada aż tak bardzo
„starożytna”.
Założył ją
biskup płocki Kazimierze w 1472 roku. W tymże roku nadano wsi prawo niemieckie.
Biskup nadał wójtostwo braciom Marcinowi, Andrzejowi, Stefanowi i Stanisławowi.
W dokumencie nadającym prawo niemieckie dla tej wsi czytamy: Pragnąc
nieużytek albo las niezamieszkały albo opuszczony nie przynoszący nam i naszemu
kościołowi żadnego dochodu, znajdujący się między Łętowem i wielką granicą
książąt między wsiami Daniłowo i Niewskurze (...) doprowadzić do użyteczności,
uprawy i dochodu, zakładamy wieś o nazwie Złotoria (w oryginale Szlotoria
przyp. L.Z.).
Biskupi energicznie zabrali się za zagospodarowywanie
tych ziem i postanowili tu utworzyć lokalny punkt administracyjny. Już w końcu
XV wieku był dwór biskupi, odbywały się
sądy biskupie nad miejscową ludnością. Złotoria stałą się centrum klucza złotoryjskiego, zespołu dóbr
ziemskich biskupów płockich. Być może Złotoria z czasem mogła stać się miastem,
lecz w początkach XVI wieku biskup płocki, Krzycki podniósł do rangi miasta
pobliską wieś Wronie zakładając na jej gruntach Andrzejewo.
Mimo, że Złotoria nie stała się miastem to nadal
była centrum administracyjnym biskupów płockich. Nazwa ma pochodzenie
kulturowe. Pochodzi od określenia „złotoryja”, czyli miejsca gdzie „ryto za
złotem, czyli kopano złoto”.
Według danych z końca XVI wieku wójtem wsi był Jakub Krzenczak,
wieś liczyła 15 i pół włóki ziemi. Oprócz kmieci mieszkali tu również
zagrodnicy i rzemieślnicy.
Biskupi zadbali też o sprawy duchowe i zapisano, iż
istniała tu parafia założona w 1502 roku, która w 1804 roku została włączono do
parafii jasienickiej. Miejscowy kościół spalił się w 1816 roku, a na jego
miejscu wystawiono w 1842 roku drewnianą kapliczkę.
Do 1798 roku Złotoria należała do dóbr biskupich,
następnie wieś została znacjonalizowana przez
Prusaków i włączona do Ekonomii Jasienieckiej. W kolejnych latach był to
nadal obszar dób rządowych należących do Księstwa Warszawskiego (1807-1815) i
Królestwa Polskiego.
W 1827 roku było tu 15 domów i 125 mieszkańców. Brak jest danych o
zaludnieniu w końcu XIX wieku, w tym czasie wieś została uwłaszczona między
chłopów tu mieszkających. W przeciwieństwie do innych wsi w gminie Zaręby
pierwotni mieszkańcy Złotori nie mają pochodzenia szlacheckiego.
Stara Złotoria należała do gminy Orło. Według danych
z 1921 roku było tu 25 domów i 151 mieszkańców.
Z danych na dzień 31 grudnia 2007 roku zameldowanych jest tu 104 mieszkańców
|
